terug

SD-villa van Rhemenslaan

SD-villa van Rhemenslaan
route

Van Rhemenslaan 7, Apeldoorn

Van Rhemenslaan 7

Vanaf september 1944 zijn in deze villa op nummer 7 een 'Dienststelle' van de Sicherheitsdienst (SD) en een Einsatzkommando (een arrestatieteam) gevestigd. In Apeldoorn zijn dat fanatieke Nazi's: zeven Duitsers, een vijftal Vlamingen en een Nederlander. Zij voeren een waar schrikbewind uit bij het bestrijden van het verzet.

Op 30 september 1944 pakken zij zes mannen op die deel uitmaken van een verzetsgroep, die onder leiding van Narda van Terwisga actief is met het helpen van joden, het onderbrengen van onderduikers en hulp aan geallieerde vliegers. Ook door de groep verborgen gehouden vliegers, de Brit Ken Ingram en de Amerikaan Bob Zercher, worden gearresteerd, evenals Narda van Terwisga zelf.
Ze zitten het weekend vast in dit huis, waar ze zwaar mishandeld worden.  
In de vroege ochtend van maandag 2 oktober 1944 executeren zij zonder vorm van proces deze acht mannen op Groot Schuylenburg (nu 's Heeren Loo Midden Nederland) en leggen de lichamen met een bord 'Terrorist' om de hals op verschillende plekken in de stad neer om de bewoners van Apeldoorn te intimideren. Narda komt in het concentratiekamp Ravensbrück terecht, maar overleeft dat wel. zie Monument 2 oktober 1944

Een volgende oorlogsmisdaad begaan zij op 2 december 1944. Dan worden acht gevangenen in de Koning Willem III-kazerne uit hun cellen gehaald en vlakbij, tegen het talud van de Sportlaan, doodgeschoten. Onder hen is de Amerikaanse luitenant-vlieger Bill Moore. zie Monument Drie zwerfkeien aan de Sportlaan

Begin april 1945 arresteert de SD in Harderwijk en in Apeldoorn verzetsmannen, die worden opgesloten in de Koning Willem III kazerne. Sinds januari 1945 bestaat de aanwijzing om bij 'Alarmstufe drohender Ortskampf' gevangen verzetslieden te executeren. Zij worden omschreven alsTodeskandidaten. Wanneer de Canadezen op 11 april de opmars naar Apeldoorn inzetten, gaat de SD tot uitvoering over. Op 12 en 13 april worden in het Kruisjesdal zes mannen doodgeschoten en de volgende dag nog eens tien. De SD wist de sporen van de executie zo goed uit, dat de lichamen pas op 22 mei worden gevonden. zie Gedenkstenen Kruisjesdal

Na de oorlog krijgt het pand weer de functie van pension. Dit duurt tot 1954 waarna het als rusthuis wordt ingericht. In 1976 wordt het pand aan de stichting Het Hogeland in Beekbergen verkocht. Nu wordt het huis weer door particulieren bewoond. De herinneringen aan de oorlogsmisdaden lijken verdwenen. 

 

http://www.parkenbuurt.nl/stratenptmu/rhemenslaanmrv/index.html

Info